Làm tốt công tác truyền thông, Dự án Chiếu sáng Công cộng Hiệu suất cao tại Việt Nam (VEEPL) không chỉ mang lại tác động trong nước mà còn thu hút được sự quan tâm và ủng hộ của các diễn đàn, tổ chức và nhà tài trợ quốc tê.
Dự án Chiếu sáng Công cộng Hiệu suất cao tại Việt Nam (VEEPL) là một
sáng kiến chung của Chương trình Phát triển Liên hợp quốc (UNDP), Quỹ
Môi trường Toàn cầu (GEF) và Chính phủ Việt Nam. Viện Khoa học và Công
nghệ Việt Nam được chính phủ giao tổ chức thực hiện với sự phối hợp của
các bộ ngành liên quan, chính quyền địa phương và các nhà sản xuất,
dịch vụ chiếu sáng trong nước. Mục tiêu của Dự án VEEPL là nâng cao
chất lượng chiếu sang ở những nơi công cộng như đường phố, trường học,
bệnh viện đồng thời giảm mức tiêu thụ điện năng thông qua việc áp dụng
thiết kế và công nghệ chiếu sáng hiệu suất cao.
Một trong
những rào cản lớn nhất của việc phát triển rộng rãi chiếu sáng hiệu
suất cao ở Việt Nam là tình trạng thiếu kiến thức, kỹ năng và thông tin
của các nhà hoạch định chính sách, các nhà thiết kế, các nhà sản xuất
và đội ngũ vận hành bảo dưỡng. Truyền thông và nâng cao nhận thức về
chiếu sáng công cộng hiệu suất cao là một trong 5 hợp phần của dự án
nhằm nâng cao nhận thức về tính cần thiết và lợi ích của chiếu sáng
công cộng hiệu suất cao, phổ biến kiến thức về các mô hình và khuyến
khích việc áp dụng rộng rãi mô hình chiếu sáng hiệu suất cao. Kể từ
khi dự án được triển khai năm 2006, một chương trình tổng thể về truyền
thông được xây dựng, đã và đang được thực hiện trên phạm vi cả nước.
Đối tượng của chương trình truyền thông này là các cơ quan chính quyền,
các nhà hoạch định và thực thi chính sách cấp trung ương và địa phương,
các doanh nghiệp, lãnh đạo các trường học, bệnh viện, các tổ chức xã
hội và người dân nói chung.
Trong khuôn khổ chương trình phổ
biến thông tin về chiếu sáng công cộng hiệu suất cao, một chiến dịch
truyền thông và nhiều hội thảo cấp quốc gia ở cả ba miền Bắc Trung Nam
vào một số tỉnh thành đã được tổ chức với sự tham gia của các bộ ngành
liên quan. Tại Hội nghị Chiếu sáng Toàn quốc lần thứ 3, Phó Thủ tướng
thường trực Nguyễn Sinh Hùng đã giao nhiệm vụ cho Bộ Xây Dựng phát
triển Chiến lược Chiếu sáng Đô thị đến năm 2025 và xây dựng Nghị định
Chính phủ về Chiếu sáng đô thị theo hướng hiệu suất cao và tiết kiệm
năng lượng để trình Chính phủ phê duyệt và ban hành trong chương trình
nghị sự năm 2009.
Các phương tiện truyền thông đại chúng đã
đóng góp một vai trò không nhỏ trong việc chuyển tải thông tin đến các
đối tượng liên quan đến chiếu sáng công cộng hiệu quả và tiết kiệm
điện. Đã có hàng chục bài báo được đăng tải trên các báo như Nhân Dân,
Lao Động, Hà Nội Mới, Tài Chính, Kinh Tế, Khoa học và Đời sống, Giáo
dục và Thời đại, Xây dựng v.v. các phim tuyên truyền và các chương
trình tọa đàm đã được đăng tải và phát sóng trên Đài Tiếng nói Việt
Nam, các kênh VTV2, Đài Truyền hình Hà Nội, Truyền hình Kỹ thuật số VTC
và các Đài Phát Thanh và Truyền hình địa phương.
Các hoạt động
truyền thông đã đóng góp đáng kể trong việc phổ biến những lợi ích to
lớn và lâu dài của chiếu sáng hiệu suất cao, mang lại cho dự án những
kết quả có tính thực tế như tuyên truyền nhân rộng mô hình chiếu sáng
hiệu suất cao cho đường phố, ngõ hẻm và mô hình chiếu sáng học đường.
Đến nay đã có tổng cộng 34 thành phố và trên 14.000 lớp học tại trên
900 trường thuộc 61 tỉnh áp dụng các mô hình chiếu sáng hiệu suất cao
do Dự án VEEPL hỗ trợ.
Tác động của Dự án VEEPL không chỉ
được đánh giá cao ở trong nước. Dự án đã được mời chia sẻ kinh nghiệm
tại nhiều hội thảo quốc tế. Nhiều tổ chức tài trợ quốc tế như Ủy ban
Khoa học Công nghệ Môi trường của Hạ viện Hoa kỳ, Quỹ Biến đổi khí hậu
Clinton, Ngân hàng Phát triển Châu Á và Chương trình Môi trường Liên
hợp quốc bày tỏ mong muốn hợp tác với dự án trong hoạt động bảo vệ môi
trường toàn cầu. Tháng 4 năm 2009 Dự án cũng tiếp một đoàn công tác đến
từ Venezuela sang học hỏi và thảo luận khả năng áp dụng mô hình chiếu
sáng học đường của Dự án tại Venezuela.
Lê Thị Minh Thi
Chuyên gia Truyền thông Quốc gia
Dự án VEEPL