Công nghệ BTÐL nếu áp dụng cho xây dựng mặt đường so với công nghệ thi công thông thường có các ưu điểm sau:
- Lượng dùng
xi măng thấp, có thể sử dụng một số phế thải hoặc sản phẩm phụ của các
ngành công nghiệp khác giúp hạ giá thành vật liệu;
- Ðạt cường độ cao ở thời gian đầu, sớm cho phép lưu thông đường;
- Phương pháp thi công không phức tạp, tương tự như thi công bê tông asphalt;
- Tốc độ thi công nhanh giúp rút ngắn thời gian thi công và giảm tổng chi phí.
Công nghệ thi công bê tông đầm lăn
Thiết bị thi công
Thiết bị thi
công bê tông đầm lăn không phức tạp, các thiết bị chính để thi công bê
tông theo công nghệ này hiện đều có ở Việt Nam. Thiết bị thi công BTÐL
nói chung cũng giống nhau khi thi công BTÐL cho đập, đường và các dạng
công trình bê tông khối lớn không cốt thép khác. Tuy nhiên ở mỗi loại
hình công nghệ đó đòi hỏi thêm những thiết bị thi công đặc chủng riêng.
Các thiết bị
cần thiết cho thi công đập bằng công nghệ BTÐL gồm: Máy trộn cưỡng bức
có khả năng trộn hỗn hợp bê tông khô sử dụng cốt liệu có đường kính
lớn; băng tải hoặc các thiết bị tương đương để vận chuyển bê tông; xe
tải tự đổ; máy san ủi; máy lu rung; máy nhồi tấm tạo khe co. Hệ thống
phun nước cao áp làm sạch bề mặt bê tông mạch ngừng, Hệ thống phun nước
bảo dưỡng.
Thiết bị cho
thi công đường, sân bãi: Máy trộn cưỡng bức; xe tải tự đổ; máy rải
(asphalt); xe lu rung; xe lu lốp; mắy cắt bê tông;
Có thể thấy
rằng các thiết bị chính cho thi công bê tông bằng công nghệ BTÐL đã có
sẵn ở Việt Nam hoặc đều có thể chế tạo tại Việt Nam. Nếu phổ biến công
nghệ BTÐL ở Việt Nam thì có thể tận dụng được các thiết bị có sẵn ở
trong nước, không cần tốn thêm nhiều chi phí đầu tư mua thiết bị thi
công mới.
Công nghệ thi công BTÐL cho đập
Công nghệ và tổ chức thi công BTÐL khác với bê tông khối lớn thông thường là được tiến hành cùng lúc trên một diện rộng.
Sau khi ngăn
dòng và thi công xong phần nền móng đập thì tiến hành thi công lớp thềm
chống xói bằng bê tông chịu lực. Bê tông tường thượng lưu được đổ bằng
bê tông thường theo công nghệ cốp pha trượt (hoặc leo) có đặt các băng
cách nước vào khe co dãn (thông thường 15 m/khe). Tường hạ lưu có thể
là bê tông đổ tại chỗ giống như tường thượng lưu, cũng có thể được lắp
ráp bằng các tấm hoặc khối bê tông đúc sẵn. Các lớp kết cầu tường này
đóng vai trò cốp pha cho các lớp bê tông đầm lăn phía trong. Hỗn hợp bê
tông sau khi được trộn từ các trạm trộn được vận chuyển đến nơi đổ bằng
các phương tiện như xe chạy trên ray, băng tải, xe ô-tô tự đổ chuyên
dụng. Hỗn hợp BTÐL được san gạt bằng xe ủi. Sau đó chúng được đầm lèn
bằng lu rung (7-12 tấn). Chiều dầy từng lớp đổ được quyết định bởi năng
lực đổ, năng lực đầm của các thiết bị. Thông thường mỗi lớp bê tông
được san dày khoảng 30-40cm. Ðể tăng tốc độ di chuyển, tại một số công
trình, các máy ủi san bê tông được cẩu tháp cẩu chuyển đến các vị trí
cần thiết (tránh làm hỏng bề mặt bê tông đã đầm). Thời gian từ khi bê
tông bắt đầu được trộn cho tới khi đầm lèn xong không vượt quá thời
gian bắt đầu đóng rắn của bê tông.
Công nghệ thi công BTÐL cho đường:
Hỗn hợp BTÐL
sau khi được trộn đạt được tính công tác cần thiết với độ cứng thử trên
thiết bị Vebe cải tiến từ 20-50s được chuyển đến hiện trường bằng xe tự
đổ. Sau đó HHBT được rải bằng máy rải với chiều rộng và chiều dày theo
thiết kế. Sau khi rải, thay vì được đầm chặt bằng thiết bị đầm dùi như
bê tông thường, BTÐL được làm chặt từ mặt ngoài bằng xe lu với tải
trọng lèn và thời gian lèn thích hợp. Sau khi kết thúc quá trình làm
chặt, bề mặt bê tông được hoàn thiện lại bằng xe lu lốp. Sau 1 ngày
tiến hành cắt khe co theo thiết kế để chống nứt cho bê tông.
Hiệu quả áp dụng bê tông đầm lăn làm đập và mặt đường ở Việt Nam
Về kinh tế,
hiệu quả lớn nhất mà công nghệ thi công bê tông đầm lăn đem lại là rút
ngắn thời gian thi công, sớm đưa công trình vào khai thác sử dụng,
ngoài ra đối với xây dựng công trình thuỷ lợi và thuỷ điện, công nghệ
này cho phép giảm giá thành vật liệu đáng kể tức giảm tổng vốn đầu tư.
Về kỹ thuật,
khi áp dụng công nghệ BTÐL cho xây dựng các công trình khối lớn cho
phép giảm nhiệt thuỷ hoá nhờ giảm được lượng dùng xi măng vì vậy giảm
được nguy cơ nứt khối do ứng suất nhiệt. Ðối với xây dựng mặt đường,
sân bãi, việc sử dụng BTÐL có thể rút ngắn thời gian đưa công trình vào
sử dụng nhanh gấp hai lần so với bê tông thường.
Về môi
trường, nhờ việc giảm lượng dùng xi măng trong BTÐL và có thể thay thế
một phần xi măng bằng phụ gia khoáng giúp giảm mức tiêu hao năng lượng,
giảm ô nhiễm môi trường.